Mentor en vaste gezichten in de kinderopvang

Jonge kinderen hebben vaste, vertrouwde gezichten om zich heen nodig. Daarom vraagt het Besluit kwaliteit kinderopvang dat een kind in de dagopvang in één stamgroep zit, een beperkt aantal vaste beroepskrachten heeft en een mentor. In de buitenschoolse opvang gelden lichtere regels. In dit artikel lees je wat er precies wordt gevraagd en welke uitzonderingen er zijn.

De stamgroep

In de dagopvang vindt de opvang plaats in stamgroepen, en een kind wordt opgevangen in één stamgroep (artikel 9, lid 1). De houder vertelt de ouders en het kind tot welke stamgroep het kind behoort en welke beroepskrachten op welke dag aan die stamgroep zijn toegewezen (lid 3).

Een kind maakt in een week gebruik van ten hoogste twee verschillende stamgroepruimtes (lid 6). Met vooraf gegeven schriftelijke toestemming van de ouders mag een kind voor een afgesproken periode in één andere stamgroep worden opgevangen (lid 9). Tijdens die periode mag je afwijken van de vaste gezichten en van het maximum van twee stamgroepruimtes. Zie stamgroep en groepsgrootte.

Verlaten kinderen de stamgroep voor een activiteit die het pedagogisch beleidsplan beschrijft, zoals een uitstapje of een activiteit met andere groepen, dan gelden de eis van één stamgroep en de maximale groepsgrootte even niet; verlaten ze de stamgroepruimte, dan telt die activiteit ook niet mee voor de twee ruimtes (lid 7).

Vaste gezichten

Het vaste-gezichtencriterium bepaalt hoeveel vaste beroepskrachten aan een kind worden toegewezen. Per dag werkt er ten minste één van hen in de stamgroep van het kind.

Deze regels staan in artikel 9, lid 4 en 5. Ze zijn per 1 juli 2023 aangepast.

Voorbeeld

Noor is acht maanden en zit in de babygroep Rupsjes, waar meestal twee beroepskrachten tegelijk werken. Aan Noor worden twee vaste beroepskrachten toegewezen: Fleur (maandag tot en met woensdag) en Ayse (woensdag tot en met vrijdag). Noor komt op maandag en donderdag. Op maandag werkt Fleur in de groep, op donderdag Ayse: elke dag dat Noor er is, ziet ze een vast gezicht.

Wordt Noor één jaar, dan mogen het er drie zijn. Gaat de groep Rupsjes later met drie beroepskrachten tegelijk werken, dan mogen het er voor Noor vier zijn.

Wanneer je mag afwijken

Flexibele opvang

Voor een kind dat volgens de overeenkomst op dagen komt die per week verschillen, gelden de eis van één stamgroep, de vaste gezichten en het maximum van twee stamgroepruimtes niet (artikel 9, lid 8). Dat is het geval bij flexibele opvang.

Tijdelijke afwezigheid van een vaste beroepskracht

Is een vaste beroepskracht er niet, dan mag je afwijken van de eis dat er elke dag een vast gezicht in de stamgroep werkt, als aan alle voorwaarden van artikel 9a is voldaan:

• de vaste beroepskracht is korter dan vier weken aaneengesloten afwezig, door ziekte, vakantie of verlof;
• er zijn aan het kind ten hoogste drie vaste beroepskrachten toegewezen;
• je hebt de andere vaste beroepskrachten van het kind gevraagd om in te vallen, zonder resultaat;
• je houdt je aan wat het pedagogisch beleidsplan daarover zegt.

Een beroepskracht in opleiding als vast gezicht

Een beroepskracht in opleiding mag als vaste beroepskracht worden toegewezen als die meetelt voor de beroepskracht-kindratio, het eerste leerjaar van de opleiding aantoonbaar heeft afgerond, en er een schriftelijk begeleidingsplan is waarmee de beroepskracht in opleiding, de praktijkbegeleider en de opleidingsbegeleider hebben ingestemd (artikel 9b).

De mentor

Elk kind krijgt een mentor: in de dagopvang (artikel 9, lid 11) en in de buitenschoolse opvang (artikel 18, lid 5). De mentor is een beroepskracht van het kind, dus iemand die het kind ook echt op de groep ziet.

De ouders moeten weten wie de mentor is. Leg daarom vast wie de mentor van elk kind is, sinds wanneer, en wanneer je dat aan de ouders hebt laten weten. Gaat een mentor weg of wisselt een kind van groep, dan wijs je een nieuwe mentor toe.

De bso

In de buitenschoolse opvang vindt de opvang plaats in basisgroepen van ten hoogste 30 kinderen; een kind zit in één basisgroep (artikel 18). Met vooraf gegeven schriftelijke toestemming van de ouders kan een kind voor een afgesproken periode in één andere basisgroep worden opgevangen. Het vaste-gezichtencriterium geldt in de bso niet, de mentor wel.

Wat je bijhoudt

Om aan te tonen dat je aan de regels voldoet, houd je per kind bij:

• de stamgroep, en een eventuele tweede groep met de toestemming van de ouders en de periode;
• de vaste beroepskrachten, en of er op elke opvangdag een van hen in de groep werkte;
• de mentor, en wanneer de ouders dat hoorden.